arabulucu-ise-iade-600x330


SÜREÇ NASIL SONLANIR?

Süreç anlaşmaya varma, arabuluculuk faaliyetinden vazgeçme, görüşmelerden çekilme, arabuluculuk faaliyetini sona erdirme veya uyuşmazlığın arabuluculuğa elverişli olmadığının tespit edilmesi halinde sona erer. (HUAK m.17/1)

Anlaşmaya varılırsa, bir anlaşma belgesi hazırlanır ve bu belge taraflar, avukatları ve arabulucu tarafından imzalanmakla mahkeme kararı niteliğini haiz bir belge haline gelir.

Taraflar arabuluculuk faaliyeti sonunda uzlaşmaya varamazlarsa, aynı konuyla ilgili dava yoluna başvurmakta serbesttirler. Ancak: “Arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılması hâlinde, üzerinde anlaşılan hususlar hakkında taraflarca dava açılamaz.” (HUAK m.18/5)


 

ARABULUCUK SÜRECİ NASIL BAŞLATILIR?

Arabuluculuk süreci fesih bildiriminin yapılmasından itibaren bir ay içinde (hak düşürücü süre değildir) karşı tarafın yerleşim yeri veya işin yapıldığı yer adliyesindeki arabuluculuk bürosuna başvuru yapılarak başlatılır.  Arabuluculuk büroları adliyelerde yer alır.


ARABULUCULUKTA SÜRELER

   Ne zamandan itibaren başvurulabilir

İş sözleşmesi feshedilen işçi, fesih bildiriminde sebep gösterilmediği veya gösterilen sebebin geçerli bir sebep olmadığı iddiası ile fesih bildiriminin tebliği tarihinden itibaren bir ay içinde işe iade talebiyle, arabulucuya başvurmak zorundadır. (İş K. m. 20/1)

Bir aylık süre geçtikten sonra da arabulucuya başvurulabilir, arabuluculuk süreci sonunda anlaşmaya varılırsa anlaşma belgesi düzenlenebilir.

   Arabuluculuk süreci ne kadar zaman alır?

İş davalarının sonuçlanması yıllar alırken, arabulucu süreci görevlendirilmesinden itibaren, üç hafta içinde sonuçlandırmak zorundadır. Bu süre zorunlu hâllerde arabulucu tarafından en fazla bir hafta uzatılabilir. (İş M. K. m. 3/10)

Dava açma süresi nedir?

Arabuluculuk sonunda anlaşmaya varılamaması hâlinde, son tutanağın düzenlendiği tarihten itibaren, iki hafta içinde iş mahkemesinde dava açılabilir. (İş K. m. 20/1)

Arabuluculuğa başvurulduğunda dava süreleri durur; yani zamanaşımı işlemez ve süre bakımından hak kaybı yaşanmaz.

Zamanaşımı

İş kanuna eklenen yeni madde ile işçilerin tazminatları için zamanaşımı 5 yıla düşürülmüştür. Zamanaşımı iş sözleşmesinin sona erdiği tarihten başlar, arabulucuya başvurulmasıyla kesilir.

 

İş sözleşmesinden kaynaklanmak kaydıyla hangi kanuna tabi olursa olsun, yıllık izin ücreti ve aşağıda belirtilen tazminatların zamanaşımı süresi beş yıldır.

  1. a) Kıdem tazminatı
  2. b) İş sözleşmesinin bildirim şartına uyulmaksızın feshinden kaynaklanan tazminat
  3. c) Kötüniyet tazminatı
  4. d) İş sözleşmesinin eşit davranma ilkesine uyulmaksızın feshinden kaynaklanan tazminat

 

Kanun yürürlüğe girmeden önce ( 1 Ocak 2018’den önce ) feshedilmiş iş sözleşmelerinden kaynaklı tazminat alacaklarında zamanaşımı süresi eskiden olduğu gibi 10 yıl, kanun yürürlüğe girdikten sonra ( 1 Ocak 2018’den sonra ) feshedilen sözleşmelerde ise 5 yıldır.


 

ARABULUCULUK MASRAFLARI

Arabuluculuk, yargı süreci gibi masraflı bir süreç değildir; yargılama giderleri, avukatlık ücreti, harçlar, vergiler, bilirkişi, tanık masrafları arabuluculukta söz konusu olmaz. Arabuluculukta ortaya çıkan tek masraf emeklerinin karşılığında arabulucuya ödenecek olan arabuluculuk ücretidir.

Arabuluculuk sürecinin olumlu sonuçlanması halinde, arabuluculuk ücreti, aksi kararlaştırılmadıkça taraflarca eşit şekilde karşılanır.

Anlaşma sağlanamazsa iki saatten az süren görüşmeleri hazine, iki saatti aşan kısmı ise taraflar eşit olarak ödeyecektir. Taraflar isterlerse ücret için farklı ödeme payları belirleyebilirler.

Adli yardımdan arabuluculuk sürecinde de yararlanılabilmektedir. Adli yardıma ihtiyaç duyulması halinde, arabuluculuk bürosunun bulunduğu yerdeki sulh hukuk mahkemesinin kararıyla adli yardımdan yararlanabilir.


ARABULUCU SEÇİMİ NASIL YAPILIR?

Arabulucular, Adalet Bakanlığı Arabuluculuk Daire Başkanlığı’nın Arabulucular Sicili’ne kayıtlı olmak zorundadır. Arabulucu, bu liste üzerinden, arabuluculuk bürosu tarafından belirlenir. Tarafların listede yer alan bir arabulucu üzerinde anlaşmaları hâlinde bu arabulucu görevlendirilir.


ARABULUCULUK NASIL SONA ERER?

-Taraflara ulaşılamaması

-Taraflar katılmadığı için görüşme yapılamaması

-Anlaşmaya varılması

-Anlaşmaya varılamaması

hâllerinde arabuluculuk faaliyeti arabulucu tarafından sona erdirilir.